17/12/2022
ਅੱਜ 2 ਪੋਹ ਰੈ ਜੀ। ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀਆਂ, ਪੋਹ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੰਦਰਵਾੜੇ ਦਿੱਤੀਆਂ ਕੁਰਬਾਨੀਆਂ 'ਚੋਂ ਅੱਜ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦਾ। ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ ਦਿਹਾੜਾ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਹੀ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ।
1699 ਵਿੱਚ ਧੰਨ ਧੰਨ ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ (1699-1705) ਦਾ ਜਨਮ ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਧੰਨ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ (1666-1708) ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਜੀਤੋ ਕੌਰ ਜੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਸਪੁੱਤਰ। ਜਦੋਂ ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ 1 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਸਨ ਉਦੋਂ ਮਾਤਾ ਜੀਤੋ ਜੀ ਦਾ ਸਵਰਗਵਾਸ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਾਦੀ ਮਾਤਾ ਗੁਜਰੀ ਜੀ ਨੇ ਕੀਤੀ।
ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ 3 ਭਰਾ ਬਾਬਾ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਜੀ, ਬਾਬਾ ਜੁਝਾਰ ਸਿੰਘ ਜੀ, ਬਾਬਾ ਜ਼ੋਰਵਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ (1621-1675) ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਗੁਜਰੀ (1624-1705) ਦੇ ਪੋਤਰੇ ਸਨ। ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ 8ਵੇਂ ਨਾਨਕ ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਮਹਾਰਾਜ (1656-1664) ਦੇ ਦੂਜੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਸਨ।
ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਜਨਮ ਦੇ ਸਾਲ 1699 ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਸ੍ਰੀ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਖਾਲਸਾ ਪੰਥ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਜਨਮ ਨਾਲ ਸਿੱਖ ਅਕਾਲੀ-ਨਿਹੰਗ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ।
ਸੰਗਤ ਨੇ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਕੋਲ ਬੈਠੇ ਸਨ, ਮਹਾਰਾਜ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ।
ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸੰਗਤਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਖਾਲਸੇ ਦੇ ਨੀਲੇ ਪਹਿਰਾਵੇ ਵਿਚ ਆ ਗਏ। ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਉੱਚਾ ਦੁਮਾਲਾ (ਉੱਚੀ ਪੱਗ) ਬੰਨ੍ਹੀ। ਘੱਟ ਕੱਦ ਕਾਰਨ ਉਹ ਪੱਗ ਦੇ ਸਿਰੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਬੰਨ੍ਹ ਸਕਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਲਟਕਦਾ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਅੱਜ ਵੀ ਨਿਹੰਗ ਸਿੰਘ ਜੀ ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਦਸਤਾਰ ਦੇ ਸਿਰੇ ਨੂੰ ਮੂਹਰੇ ਲਟਕਾਈ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਸਾਰੀ ਸੰਗਤ ਖੜੀ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਦਰਸ਼ਨ ਹੈ।
ਸੰਨ 1705 ਵਿਚ ਬਾਬਾ ਫਤਹਿ ਸਿੰਘ ਜੀ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਬਾਬਾ ਜ਼ੋਰਵਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸਮੇਤ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ। ਇਹ ਦਿਨ 13 ਪੋਹ 27 ਦਸੰਬਰ 2021 ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ☬
☬ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪੰਦਰਵਾੜੇ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਜਾਨਣ ਲਈ ਪੇਜ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹੋ ਜੀ ☬
☬ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕਾ ਖਾਲਸਾ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕੀ ਫਤਹਿ ☬
(ਅਗਲੀ ਪੋਸਟ ਹੈ "ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਤੇਗਬਹਾਦਰ ਸਾਹਿਬ ਜੀ 'ਤੇ ਗੋਲੀ ਚੱਲੀ)
Today is 2 Poh. Among the sacrifices made by Guru Gobind Singh Ji in the first fortnight of Poh month,
