04/06/2026
ගණිතය පාවිච්චි කරලා ලෝකයේ ඉහළටම ධනවත් වුණු කෙනෙක් ඉන්නවාද කියන ප්රශ්නයට හොඳම උත්තරය තමයි ජිම් සයිමන්ස් (Jim Simons).
ජිම් සයිමන්ස් කියන්නේ කුඩා කාලයේ ඉඳන්ම ගණිතයට පුදුම විදිහට ආස කරපු කෙනෙක්. වයස අවුරුදු 14දී ඔහු සාප්පුවක (Hardware store) රක්ෂාවක් කළා. ඔහු ඒ වැඩේට වැඩිය කැමැත්තක් දැක්වූවේ නැතත්, සාප්පුවේ අයිතිකරුවන් කරුණාවන්ත වුණු නිසා සහ ඔහුට සල්ලි අවශ්ය වුණු නිසා ඔහු එතන වැඩ කළා.
හැබැයි සාප්පුවේ අයිතිකරුවන් ඔහුව දැක්කේ හැමතිස්සෙම කල්පනා කර කර ඉන්න, වැඩක් හරියට කරන්නේ නැති, ඉස්කෝලේ වැඩත් හරියට කරගන්න බැරි මෝඩ ළමයෙක් විදිහටයි. වරක් සයිමන්ස් තමන්ගේම සිතුවිලිවල අතරමං වෙලා හිටපු පාරක්, පාරිභෝගිකයෙකුගේ ඇඟ උඩට මිටියක් අතහරින්නත් ගියා.
දවසක් සයිමන්ස් වැඩ ඇරිලා යන්න ලෑස්ති වෙද්දී, එහි අයිතිකාරියක් ඔහුගෙන් ඇහුවා කැම්පස් එකේදී මොනවාද කරන්න බලාපොරොත්තුව කියලා. ඔහු එකපාරටම කිව්වා, "මට MIT (Massachusetts Institute of Technology) එකට ගිහින් ගණිතය හදාරන්න ඕනේ" කියලා. මේ කම්මැලි, අමතක වන සුළු ළමයා ලෝකයේ සුපිරිම කැම්පස් එකකට යන්න හීන දකින එක ගැන සාප්පුවේ අයිතිකාරයෝ රහසින් හොඳටම හිනා වුණා.
හැබැයි සයිමන්ස් කියන්නේ හැම විෂයකටම එක වගේ දක්ෂ, අතිවිශිෂ්ට ශිෂ්යයෙක් කියලා ඔවුන් දැනගෙන හිටියේ නැහැ. අවසානයේ ඔහු තමන්ගේ හීනය සැබෑ කරගනිමින් MIT එකට ඇතුළත් වුණා.
MIT එකේ හිටපු සයිමන්ස්ගේ යාළුවෝ ඔහුව හැඳින්වූවේ "පුදුමාකාර මොළයක් තියෙන අමුතු ඩයල් එකක්" විදිහටයි. ඔහුගේ එක යාළුවෙක් කිව්වා සයිමන්ස්ට විසඳන්න අමාරු ගණිත ගැටලුවක් ආවාම, ඔහු ඇඳ උඩ දිගාවෙලා කාමරේ තියෙන සුදු පාට තිත් වැටුණු සිවිලිම දිහා පැය 3ක් 4ක් එකදිගට බලාගෙන ඉන්නවා කියලා. ඊට පස්සේ එකපාරටම ඇඳෙන් නැගිටලා තමන්ගේ නෝට්පෑඩ් එකේ පිස්සුවෙන් වගේ ඒ ගණන්වල උත්තර ලියාගෙන ලියාගෙන යනවා.
MIT එකෙන් උපාධිය ගත්තට පස්සේ ඔහු කැලිෆෝනියා විශ්වවිද්යාලයෙන් (UC Berkeley) ගණිතය පිළිබඳ ආචාර්ය උපාධියක් ලබාගත්තා. ඊට පස්සේ ඔහු හාවඩ් විශ්වවිද්යාලයේ මහාචාර්යවරයෙක් විදිහට උගන්වන්න පටන් ගත් අතර, ඔහුගේ තිබුණු සරල සහ නිදහස් (Laid-back) පෞරුෂය නිසා සිසුන් අතර ගොඩක් ජනප්රිය වුණා.
1964දී ඇමරිකානු ආරක්ෂක විශ්ලේෂණ ආයතනය (IDA) විසින් ඔහුව බඳවාගනු ලැබූ අතර, වියට්නාම යුද සමයේදී සතුරන්ගේ රහස් කේතයන් බිඳදමන ප්රධානතම "කේත බිඳින්නෙක්" (Code breaker) විදිහට ඔහු විශාල සේවයක් කළා. හැබැයි යුද්ධය දිගින් දිගටම යද්දී තමන් කරන්නේ වැරදි දෙයක් කියලා හිතුණු නිසා ඔහු ඒ ගැන ප්රසිද්ධියේ මාධ්යයට කතා කළා. ඒ ලිපිය පත්තරවල පළවීමත් එක්කම ඔහුගේ ප්රධානියා ඔහුව රක්ෂාවෙන් අයින් කළා. ඉන්පසුව ඔහු ස්ටෝනි බෲක් විශ්වවිද්යාලයේ ගණිත අංශයේ ප්රධානියා බවට පත් වෙලා ගණිතය සහ භෞතික විද්යාව දියුණු කරන්න ලොකු දායකත්වයක් දුන්නා.
එතකන් අඩු වැටුප් ලබන ශාස්ත්රීය ක්ෂේත්රයේ (Academics) හිටපු සයිමන්ස්, අනිත් අයට වඩා සල්ලිවලට ගොඩක් ආස කරන බව ඔහුගේ යාළුවෝ හැමෝම දැනගෙන හිටියා. ඒ නිසාම 1978 වසරේදී, තමන්ගේ සාර්ථක ගණිතඥ සහ කේත බිඳින්නෙකුගේ භූමිකාව පැත්තක තියලා ඔහු මූල්ය සහ කොටස් වෙළෙඳපොළ (Finance) ක්ෂේත්රයට ඇතුළු වුණා.
ඔහු මුලින්ම "Monemetrics" නමින් හෙජ් අරමුදලක් (Hedge fund) ආරම්භ කළා (පසුව මෙය ලෝක ප්රකට Renaissance Technologies බවට පත් වුණා). මුල් කාලයේදී ඔහු බිස්නස් එකට ගණිතය පාවිච්චි කරන්න හිතුවේ නැහැ. හැබැයි කාලයත් එක්ක ඔහුට තේරුණා ඉතාමත් සංකීර්ණ ගණිතමය සහ සංඛ්යානමය ආකෘති (Statistical models) පාවිච්චි කරලා, කොටස් වෙළෙඳපොළේ තියෙන අතිදැවැන්ත දත්ත විශ්ලේෂණය කරලා නිවැරදිව වෙළෙඳාම් (Trade) කරන්න පුළුවන් කියලා.
1988 වෙද්දී සයිමන්ස් තීරණය කළා තමන්ගේ සියලුම මූල්ය ගනුදෙනු සඳහා "Quantitative analysis" (ප්රමාණාත්මක විශ්ලේෂණය) පමණක්ම පාවිච්චි කරන්න. ඔහු තමන්ගේ සමාගමට බඳවාගත්තේ සාමාන්ය මූල්ය ක්ෂේත්රයේ ඉන්න බැංකුකරුවන් හෝ ආයෝජකයින් නෙවෙයි; ඔහු බඳවාගත්තේ ගණිතඥයින්, දත්ත විශ්ලේෂකයින්, භෞතික විද්යාඥයින්, ක්රමලේඛකයින් (Programmers) සහ රහස් කේත විශ්ලේෂකයින්ව විතරයි. ඔවුන්ගෙන් බහුතරයක් IBM සමාගමේ කටහඬ හඳුනාගැනීමේ මෘදුකාංග (Speech recognition) අංශයෙන් වැඩි පඩියට බඳවාගත් අයයි. මේ විද්යාඥයින් ලියපු සංකීර්ණ ගණිත සූත්ර නිසා සමාගම ඉතාමත් වේගයෙන් දියුණු වුණා.
ව්යාපාරය මෙච්චර සාර්ථක වෙද්දී සයිමන්ස් පෞද්ගලික ජීවිතයෙන් දරුණු ලෙස ඇද වැටුණා. ඔහුගේ ව්යාපාරික හවුල්කරුවන් 3 දෙනෙක්ම ඔහුව දමා ගියා, ඔහුගේ දෙවැනි විවාහයත් අසාර්ථක වුණා, ඒ හැමදේටම වඩා ඔහුගේ ආදරණීය පුතා වුණු පෝල් (Paul) බයිසිකල් අනතුරකින් ඛේදජනක ලෙස මියගියා.
සයිමන්ස් දරුණු මානසික ආතතියකට (Depression) වැටුණු අතර, ඔහු තමන්ගේ පුතා වෙනුවෙන් තිබුණු ඒ ආදරය සහ ශක්තිය සම්පූර්ණයෙන්ම තමන්ගේ ව්යාපාරය වෙනුවෙන් කැප කළා (Channeled love into business).
ඒ කැපවීම පුදුමාකාර විදිහට ප්රතිඵල දුන්නා:
දශක දෙකක් (අවුරුදු 20ක්) පුරාවටම ඔහුගේ සමාගම වාර්ෂිකව 25%කට වඩා වැඩි ලාභයක් අඛණ්ඩව ලබාගත්තා. මූල්ය ඉතිහාසයේ කිසිම සමාගමක් මෙවැනි වාර්තාවක් තබා නැහැ.
ලෝකයේ ලොකුම ආර්ථික කඩා වැටීම වුණු "Great Recession" කාලයේදී පවා (අන් සියලු සමාගම් බංකොලොත් වෙද්දී) සයිමන්ස්ගේ සමාගම 100%කට වඩා වැඩි ලාභයක් උපයාගත්තා.
අද වෙද්දී Renaissance Technologies සමාගම ඩොලර් බිලියන 100කට වඩා වැඩි වත්කමක් කළමනාකරණය කරන ලෝකයේ විශාලතම සහ ප්රබලම හෙජ් අරමුදලක් බවට පත් වෙලා තියෙනවා.
ජිම් සයිමන්ස් පෞද්ගලිකව ඩොලර් බිලියන 25ක ශුද්ධ වත්කමකට හිමිකම් කියමින් ලෝකයේ ඉන්න සුඛෝපභෝගී යාත්රා, යාන වාහන සහ දේපළ හිමි සුපිරි ධනවතෙක් බවට පත් වුණා.
ළඟදී ඔහුව නම් කෙරුණේ "ලෝකයේ ඉන්න බුද්ධිමත්ම බිලියනපතියා" (World's smartest billionaire) විදිහටයි! එදා දෘඩාංග සාප්පුවේ අයිතිකාරයෝ හිතපු දේ 100%ක්ම වැරදියි කියලා ඔහු ඔප්පු කරලා පෙන්වූවා.
සයිමන්ස් කරපු දේ තමයි, "සාමාන්ය රැල්ලෙන් මිදිලා" (Stop being average) අන් අය නොකරන, හැමෝටම කරන්න බැරි තමන්ගේ උපරිම දක්ෂතාවය (ගණිතය සහ Data Analysis) ව්යාපාරික ලෝකයට බද්ධ කරපු එක. නිකම්ම සාමාන්ය විදිහට නොහිතා, මේ වගේ දත්ත මත පදනම් වුණු තීරණ (Data-driven decisions) ගන්න පුරුදු වුණොත් ඔයාගේ ව්යාපාරයත් සයිමන්ස්ගේ සමාගම වගේම වේගයෙන් සහ ස්ථාවරව 2026 වර්ෂය තුළ වර්ධනය කරගන්න පුළුවන් වේවි.
