16/05/2026
Dialog වලට අභියෝගයක් 😂
2009 අවුරුද්දේ South Africa වල සිද්ධ වුණු හරිම විහිළු සහගත වගේම ලෝක ප්රසිද්ධ සිදුවීමක් ගැන තමයි අද කතා කරන්නේ. අද කාලේ අපි හැමෝම internet slow වුණාම ගොඩක් කේන්ති ගන්නවා නේද?
ඒ කාලේ South Africa වල ප්රධාන telecom සමාගම වුණ Telkom එකේ ADSL internet speed එකත් මිනිස්සුන්ට දරාගන්න බැරි තරම් ගොඩක් slow වෙලා තිබුණා. මේකට අපූරු විරෝධයක් දක්වන්න හිතාගෙන එහේ තිබුණු Unlimited IT කියන ආයතනය අමුතුම විදිහේ තරඟයක් සංවිධානය කළා.
මේ තරඟය තිබ්බේ Telkom සමාගමේ internet connection එකයි, Winston කියන පණිවිඩ ගෙන යන පරවියා අතර. 🐦💻
තාක්ෂණය සහ කුරුල්ලෙක් අතර තිබුණු මේ අපූරු data race එක දිහා මුළු රටම ගොඩක් උනන්දුවෙන් බලාගෙන හිටියා.
තරඟයේ නීති හරිම සරල වුණා. IT සමාගමේ සේවකයන් කළේ Winston ගේ කකුලේ 4 GB capacity එකක් තියෙන memory stick එකක් ගොඩක් පරිස්සමට ගැටගහලා Pietermaritzburg නගරයේ ඉඳන් Durban නගරයට පියාසර කරන්න යවපු එක. 🗺️
මේ නගර දෙක අතර දුර සැතපුම් 60ක් එහෙමත් නැත්නම් කිලෝමීටර් 96.6ක් විතර තියෙනවා. හැමෝම පුදුම කරමින් මේ පුංචි කුරුල්ලා පැය 1යි විනාඩි 8කින් අදාළ ගමනාන්තයට ගිහින් ඉවර වුණා. ඊටපස්සේ ඒ ගෙනාපු memory stick එක computer එකට ගහලා ඒකේ තියෙන data ටික copy කරන්න තවත් ටික වෙලාවක් ගත වුණා. මේ මුළු ක්රියාවලියම ඉවර කරන්න Winston ට ගත වුණේ හරියටම පැය දෙකක් වගේ කාලයක්. ⏱️
කුරුල්ලෙක් මේ තරම් දුරක් ගිහින් කරපු මේ වේගවත් data transfer එක ලෝකයම පුදුමයට පත් කළා. 🌍
දැන් ඔයාට හිතෙනවා ඇති තරඟයට දාපු Telkom internet එකට ඒ වෙලාවේ මොකද වුණේ කියලා. තරඟය පටන් ගත්තු වෙලාවෙම අර 4 GB data ටික internet එක හරහා අනිත් පැත්තට download වෙන්නත් පටන් අරන් තිබුණා. හැබැයි Winston සැතපුම් 60ක් පියාසර කරලා, ඒ data ටික අනිත් computer එකට copy කරලත් ඉවර වෙනකොට, Telkom internet connection එක හරහා transfer වෙලා තිබුණේ මුළු data ප්රමාණයෙන් 4% ක් වගේ ගොඩක් පොඩි ප්රමාණයක් විතරයි! 🐌
මේකත් එක්ක Telkom සමාගමේ internet එක කොච්චර දුර්වලද කියන එක මුළු ලෝකයම දැනගත්තා. අදටත් මේ සිදුවීම technology ඉතිහාසයේ ලියවුණු විහිළු සහගතම data race එක විදිහට සලකනවා. 🏆 කොච්චර දියුණු තාක්ෂණයක් තිබුණත් ස්වභාවධර්මයේ නිර්මාණ ඊට වඩා වේගවත් කියන එක Winston ලස්සනට ඔප්පු කරලා පෙන්නුවා. 🚀
