09/02/2026
⭐⭐[CLINICAL REMINDER #14] NHỰA COMPOSITE 🤔
Thành phần
👉 Nhựa; Hạt độn; Xúc tác trùng hợp và các thành phần khác
✅ Nhựa (Resin)
- Đây là thành phần nhựa nền chưa đóng rắn (monomer dimethacrylate)
- (Di)methacrylate: Các monomer này mang 2 nhóm methacrylate ➡️ chúng sẽ liên kết chéo với nhau tạo thành polymer mạng (cross-linked) khi quang trùng hợp ➡️ cứng lại.
- Bis-GMA, UDMA, Bis-EMA, TEGDMA là gì ?
👉 Chúng đều là các monomer dimethacrylate (MA ở đây là [m]eth[a]crylate).
👉 Phần còn lại khác nhau là do công thức hóa học khác nhau ➡️ mỗi loại sẽ có những đặc tính khác nhau.
- Một thanh composite hầu như đều là hỗn hợp của nhiều loại monomer trên với mục đích điều chỉnh độ nhớt (dễ thao tác hơn), tăng hàm lượng hạt độn lên (tăng độ bền, chống mài mòn), điều chỉnh stress khi co,…
✅ Hạt độn vô cơ (Inorganic filler)
- Chúng là các hạt silica, thủy tinh (glass fillers), zirconia, zirconia-silica,… được phân tán trong nền nhựa monomer để “độn” 😄 ➡️ Tức là để tăng thêm đặc tính mong muốn (bền nén, bền uốn, độ cứng, tạo cản quang,…) và giảm thiểu đặc tính không mong muốn (giảm co thể tích, stress khi co, giảm hút nước,…)
- Nhờ nhiều thước khác nhau của hạt độn mà composite lại được phân thành nhiều loại:
👉 Hạt lớn (Macrofill); Vi hạt (Microfill); Lai (Hybrid – gồm cả hạt lớn và vi hạt); Hạt nano (Nanofill);… ➡️ Mỗi loại có điểm mạnh yếu khác nhau
👉 Và nhờ vậy lại giúp nhà sản xuất kiểm soát được nhiều đặc tính hơn thông qua việc điều chỉnh các loại hạt này trong nền nhựa.
✅ Xúc tác trùng hợp (Initiator/activator)
- Đây là thành phần chuyển monomer dimethacrylate thành mạng polymer liên kết chéo
- Gồm 3 hệ chính: quang trùng hợp, tự trùng hợp (hay hóa trùng hợp) và lưỡng trùng hợp
✅ Các thành phần khác
- Chất ổn định
- Chất tạo màu
- Chất điều biến quang học
- …
🤔Vậy Composite Nhựa ở đây nghĩa là gì ?
👉 Composite = hỗn hợp, ghép lại, hợp lại
👉 Đây là một vật liệu có nền nhựa được cấu thành từ nhiều chất hóa học khác nhau
Nguồn tham khảo: Rushworth B, Kanatas A. Oxford Handbook of Clinical Dentistry. 7th ed. Oxford University Press; 2020