28/11/2023
[nỗi xấu hổ làm người (và làm người đàn ông)]
❝ Dưới sự áp chế lí trí của xã hội, của người cha, thế giới tự nhiên lại mở ra trước mắt hai đứa trẻ một trải nghiệm hoàn toàn khác. Đó là cái đẹp của bản năng, của dục tính vốn bấy lâu bị con người khinh thường, phủ nhận: "Có lần chúng tôi thả vịt nghỉ ở khúc kinh dưới bóng cây. Bỗng nỗi xấu hổ vì mình là con người xộc lên mùi sặc sụa, khi tôi phát hiện ra chúng chẳng bao giờ cưỡng đoạt và gạt gẫm nhau. Khoảng thời gian trước khi con trống trèo lên con mái rất thật, mềm mại, êm đềm... Tuyệt không có gì là thô tục. Tôi sửng sốt. Thằng Điền sửng sốt... khác với những gì chúng tôi biết (qua cha tôi, má tôi), trong sự hoan lạc (của những con vịt) đầy ắp thứ gọi là tình - yêu. Điền chới với, nghi hoặc lan ra như một dòng sông"¹.
Từ đó: “Thế giới của vịt mở ra, không ghen tuông hờn giận, chắc tại cái đầu vịt nhỏ quá nên chỉ đủ cho yêu thương". Sức hấp dẫn của cuộc sống loài vịt, mở ra một "đường thoát" cho hai đứa trẻ. Chúng muốn lựa chọn một khả thể tồn tại mới - vượt ra bên ngoài bộ khung lí trí do xã hội quy định. Để kiếm tìm những đồng loại mới, những bạn bè mới, không phải là những con-người đầy bạo lực, đầy toan tính đã từ lâu khiến chúng mất niếm tin. Câu hỏi về sự trở thành: "Nhưng tại sao "trở thành-thú vật", “trở thành-phân tử", "trở thành-không thể nhận ra được nữa" và "trở thành-phụ nữ"?"², chính ở đây, qua trường hợp của Nương và Điền, cũng được giải quyết. Như Deleuze nhận ra trong 'Litérature et la vie', việc lựa chọn trở thành-động vật bao giờ cũng có nguyên nhân sâu sắc này sinh từ: "Nỗi xấu hổ làm người [và làm người đàn ông]".
- Đặng Thị Thái Hà, 'Cánh đồng bất tận' từ điểm nhìn Nữ quyền sinh thái
--------------------------
¹ Nguyễn Ngọc Tư, Cánh đồng bất tận (những truyện hay và mới nhất), Sđd., tr. 200.
² Gilles Deleuze & Félix Guattari, Kafka vì một nền văn học thiểu số, Sđd., tr. 27.
-------------------------
✏️Biên tập: 𝐭𝐡𝐞 𝐥𝐢𝐭𝐞𝐛𝐨𝐨𝐤
✏️Nguồn ảnh: instagram.com/zhujiang_29
✏️Nguồn tư liệu: https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=204038281913503&id=100069219978108&mibextid=Nif5oz
✏️Đặt ebook và các tài liệu tương tự tại FB cá nhân: Sách Nghiên Cứu