10/05/2024
✒️iSh*te review : Bố già – Mario Puzo
“Cả đời cha, cha không hối tiếc vì đã chăm lo cho gia đình. Và cha đã không chịu làm thằng ngu, chịu để cho người khác giật dây. Cha không hối tiếc. Đó là cuộc đời của cha. Nhưng cha nghĩ rằng, một khi đến lúc, con sẽ là người giật dây đó”.
Mario Puzo, tiểu thuyết gia đại tài về thế giới tội phạm, bắt đầu chắp bút cho cuốn tiểu thuyết mà sau này sẽ khiến ông đứng vào hàng ngũ bất tử trong ngành văn học: Bố Già vào khoảng năm 1967. Đúng vào ngày 10/3/1969, khi Bố Già được xuất bản bởi nhà xuất bản G. P. Putnam's Sons tại New York, cuốn sách ngay lập tức trở thành cú hit, “định sẵn sẽ là một sự thành công to lớn” như lời bình luận của nhà báo Roger Jellinek của tờ New York Times cùng ngay trong năm 69 ấy. Puzo biến mafia từ câu chuyện giật gân hành động của loạt truyện “3 xu” “tội phạm đối đầu cảnh sát” của những thập năm 40, 50 của nước Mỹ thành một câu chuyện chân thực đến hết mực tại thời điểm đó, “một giả tưởng đại tài về bạo lực, quyền lực và sức mạnh nhưng không có hậu quả”.
Puzo dẫn truyện như cách mà một con người lương thiện tìm đến xã hội đen ở ngoài đời. Khi công lý không được thực thi cho đứa con gái yêu quý bị 2 thằng khốn đánh đập và toàn cưỡng dâm mà chỉ bị hưởng 3 năm tù treo và một cái cười khinh miệt, ông Bonasera chỉ còn tìm đến vị Bố Già đáng kính của giới mafia đất New York: Vito Corleone. Khi giọng hát âm trầm đấy quyến rũ chỉ còn là quá khứ xa vời và vai diễn cứu cảnh sự nghiệp đi tong chỉ vì đi cướp bồ với ông bầu sô, chàng kép Johnny Fontane cũng đi tìm vị Bố Già đáng kính đất New York Vito Corleone. Khi đang phải xoay sở việc nhập tịch cho đứa bạn trai con gái vừa tặng cho cổ một cái bụng bầu to đùng, lão chủ tiệm bánh Nazorine cũng đi tìm vị Bố Già đáng kính đất New York Vito Corleone. Vị Bố Già trong cái ngày mà cô con gái Connie đi lên xe hoa với cậu chàng bảnh trai Carlo, vì cái biểu tượng mang tính danh dự của người Sicily, tiếp nhận hết khách khứa và yêu cầu của họ, từ ba người Bonasera, Johnny Fontane và Nazorine kia đến hằng hà các khách mời khác, từ những kẻ đến lấy lòng vị Bố Già đến những con người lương thiện cùng đường đến nhờ vả. Phong thái và hành xử của vị Bố Già mê hoặc những người lương thiện đường cùng phải tìm đến ông, họ kinh ngạc trước vẻ điềm tĩnh, học sững sờ với sự niềm nở và tôn trọng, họ kính nể tinh thần hào sảng và họ sợ hãi quyền lực mà ông đã rồi sẽ ảnh hưởng đến cuộc đời họ.
Đây chỉ là mở đầu cho những gì Puzo hé lộ ra tiếp theo về mafia tại đất Mỹ cùng thời. Một mô hình hệ thống tổ chức xương chặt chẽ mặc cho sự đơn giản, những nghĩa vụ mang tính trung thành và thấu hiểu, không khí tôn ti trật tự thể hiện qua từng cử chỉ của từng nhân vật, từ vị Bố Già đáng kính đến ngay cả tên tuyến 1 Paulie Gatto. Ở trong thế giới ấy, từng mệnh lệnh không chỉ có quyền lực thuần tính hành chính, nó còn là câu hỏi về lòng trung thành cùng trí thông minh đến kẻ thừa hành nó. Tom Hagen lãnh nhiệm vụ xử lí với lão bầu xô Jack Woltz là thử thách lòng trung thành và sự khéo léo của anh để tiếp quản vị trí consigliori, Luca Brasi nhận lệnh của Bố Già điều tra gã người Thổ Sollozzo là thử thách tài năng đồ tể của lão. Cái thế giới mafia được Puzo khắc họa đòi hỏi những kẻ tham gia phải có nhiều hơn là chỉ chính mình, để có thể giữ chặt được cái trật tự mà nó phái sinh ra, từ chính tài năng của vị Bố Già Vito Corleone. Thành quả của cái công lập bản thỏa ước giữa tất cả các phe nhóm mafia đất Mỹ không chỉ là một trật tự mới nơi mà những người cùng đẳng cấp như Bố Già có thể hưởng một thứ toàn năng như thị trường tự do, nó còn ràng buộc chính những kẻ ngồi trong đó và sẽ ngồi trong đó, những tên mafia dù cấp bậc nào và cả những kẻ sẽ được mafia dùng đến dù muốn hay không.
Nhưng chính hệ thống chằng chịt các mối nhân quả và sự chuyên nghiệp này sau cùng lại đem đến bất hạnh cho chính Bố Già và nhà Corleone. Vì đây là trật tự Bố Già tạo ra, nên Bố Già sẽ lãnh đủ, vì không có một trật tự nào ngồi vững vàng. Những kẻ bị ra rìa hoặc chỉ đơn giản là muốn nhiều hơn từ những nhân quả và thành quả sẽ thọc tay khuấy cho kỳ nát cái trật tự ấy ra. Sau tất cả, chẳng phải thứ Bố Già mong muốn từ một trật tự là việc có thể chia đều nguồn lợi cho mọi người sao. Nhưng tất thảy không phải là chia không đều, mà con người thì chỉ muốn phần mình hơn phần thằng khác. Sau rốt thì chẳng phải cả cái trật tự rất mực tôn nghiêm này cũng chỉ là tập hợp của những kẻ ở đáy xã hội sao.
Dù là Bố Già hay những kẻ “lương thiện” đến tìm ông cũng chỉ là những kẻ bị xã hội đương thời gạt ra ngoài, mà xã hội thì dù có vô lý và bài xích đến đâu cũng không phải là hoàn toàn phi lý khi chọn kẻ mà nó muốn đặt ra ngoài vòng giao tiếp. Những bộ phận như Bố già trong mắt họ chỉ là những tên tội phạm ngoại quốc vào nước Mỹ chỉ vì tinh thần đón chào của nó, nhưng đem theo đó là gì: tội ác với chính xã hội mà nó giơ tay đón chào. Trước khi có ma túy thì các gia tộc khác, kể cả nhà Corleone, làm ăn không sòng bài, gái điếm thì cũng là nặng lãi. Lòng tham nhưng đi kèm với sự chối từ không tiếp thu khiến cho những tên tội phạm người Sicily này tập hợp lại thành một mạng lưới riêng để làm ăn và quá nhiều tự ái để gạt đi những bản tính cố hữu đem từ cố thổ. Rồi lòng tham sẽ nuốt trọn hết, sẽ bắt những tên ấy phải phá bỏ hết lề thói mà cái sự tự ái đấy đem lại.
Mỉa mai làm sao khi những đứa con của Bố Già sẽ phản bội lại cái hệ thống và chính những đức tin cố hữu mà Bố già đã gây dựng nên: Sonny thì ham thích tiền bạc, Ferdro thì hám được thể hiện, còn Michael thì tha hóa và trở thành vị độc tài đáng sợ sẽ giết chết chính mình vì cái định mệnh không thể khác của một ông trùm mafia vì còn gì hơn ngoài việc trở thành ông trùm mafia lớn nhất nước Mỹ nhưng cũng đồng thời nhổ toẹt vào giá trị mà Bố Già Vito làm nên chứ.
Puzo viết nên Bố Già không chỉ là để đã cái lòng ưa chuyện của độc giả về thế giới tội phạm. Nó giống như một câu chuyện nơi mà kết thúc tồi tệ nhất đang đợi chờ mà mọi người sẽ biết tỏng sẽ như thế nào. Michael có thể đem lại hòa quang cho nhà Corleone nhưng sớm muộn nó sẽ tàn lụi, không phải vì công lý mà vì chính cái trật tự mafia sẽ không cho phép nhà Corleone tồn tại lâu. Và trong cái quảng thời gian mà Michael cố gắng lài léo đế chế mafia như một Bố Già thì sẽ có nhiều mạng người, dù sạch hay bẩn, sẽ ngã xuống.
Và vợ của anh, Kay Corleone sẽ vẫn cầu nguyện…
-------------✨------------
👉👉 Bạn đọc quan tâm đến cuốn sách nào hãy cmt (.) hoặc inbox để được tư vấn và báo giá chi tiết nhất nhé!
🏠iSh*te chúng mình là nhà cung cấp sách Việt chính hãng tại nước ngoài. Hiện nay iSh*te đã có hai cơ sở tại hai quốc gia, cơ sở chính tại Nhật Bản và cơ sở thứ hai tại Canada, cung cấp hơn 5000 đầu sách thuộc mọi thể loại, phục vụ nhu cầu đọc của độc giả Việt tại nước ngoài.
-------------✨------------
📍Pickup tại Toronto địa chỉ: TM Tea Coffee (1325 Finch Ave W, North York, ON M3J 2G5)
🎁 iSh*te Book - Sách Việt chính hãng tại Canada
🛒Sách có sẵn ship ngay 1-5 ngày nhận
📚Sách order 7-14 ngày
💁🏼♀️ Tư vấn tận tình 24/24
