04/08/2026
Η χερσόνησος με τα άδεια σπίτια
Κανένας ως τώρα, όμως, δεν κατάφερε αυτό που έκανε ο νεαρός Νταβίντ Ουκλές. Όσο και αν φαίνεται παράξενο, ένας τριαντάρης, ολότελα ξένος προς τους πρωταγωνιστές και τη βιωματική γνώση, καταφέρνει να μιλήσει για τον Ισπανικό Εμφύλιο με έναν εντελώς πρωτότυπο τρόπο. Το πολυσέλιδο μυθιστόρημά του Η χερσόνησος με τα άδεια σπίτια είναι μια πραγματική αποκάλυψη από ιστορικής, αλλά και λογοτεχνικής πλευράς.
Ο Ουκλές έχει παραδεχθεί πως όλα άρχισαν δεκαεπτά χρόνια προτού φτάσει στο σημείο να γράφει, όταν άκουγε τις ιστορίες του παππού του για τον εμφύλιο, έτσι όπως εκείνος τις έζησε στο χωριό τους στην Ανδαλουσία. Η άγρια γοητεία που άσκησαν αυτές οι διηγήσεις πάνω στον Ουκλές, τον οδήγησαν σε μια πολυετή έρευνα που κράτησε δεκαπέντε χρόνια. Μέσα σε αυτά διένυσε πάνω από 25.000 χιλιόμετρα στην ενδοχώρα της Ισπανίας, ακολουθώντας τα ίχνη των πολεμιστών και των δύο πλευρών και κάνοντας επιτόπου έρευνα σε αρχεία, ενώ ταυτόχρονα γέμισε το μυαλό του με μαρτυρίες επιζώντων ή απογόνων.
Αυτό που του έκανε εντύπωση είναι οι μαρτυρίες των γυναικών, καθώς αυτές σήκωσαν το βάρος της χώρας κατά τη διάρκεια του εμφυλίου, όταν οι άντρες της χώρας αλληλοσκοτώνονταν δίχως οίκτο. Αυτό που καταφέρνει ο Ουκλές, όπως σημειώσαμε προλογικά, είναι κάτι που αξίζει να προσεχθεί, καθώς δεν αναπαράγει την έως τώρα κατατεθειμένη βιβλιογραφία για τον εμφύλιο, αλλά προχωράει σε μια ρήξη με την ίδια την αφήγηση και τα γεγονότα, δίχως όμως να αφήνει κατά μέρος τα πραγματολογικά δεδομένα.
Με κέντρο το χωριό Χάντουλα (στην πραγματικότητα πρόκειται για το χωριό Κεσάδα των προγόνων του) δημιουργεί μια οικογένεια με πατριάρχη τον Οδίστο και τριγύρω του παιδιά, γυναίκα, συγγενείς, φίλους και συγχωριανούς. Το βιβλίο ξεκινάει με τον θάνατο ενός νεογέννητου, ενός ακόμη παιδιού του Οδίστο, και τελειώνει με πλήθος σκοτωμένων και από τις δύο πλευρές. Όλες οι σελίδες είναι ποτισμένες με αίμα, μίσος και φανατισμό από τις δύο πολεμικές πτέρυγες.
Είναι ένα μυθιστόρημα για τη διάλυση μιας οικογένειας, αλλά και μιας ο ολόκληρης χώρας. Μόνο που ο Ουκλές χρησιμοποιεί ως «όπλο» (ειρηνικό αυτή τη φορά) τον μαγικό ρεαλισμό και τη nivola του Ουναμούνο.
(Διονύσης Μαρίνος, Bookpress)
