16/01/2023
рдЧреЛрд╖реНрдЯ рдорд┐рд▓реЗрдЯреНрд╕рдЪреА
- рд╕рдВрддреЛрд╖ рдмреЛрдмрдбреЗ
рднрд╛рдЧ рдкрд╣рд┐рд▓рд╛ тАУ рджреЗрд╡рдзрд╛рдиреНрдп
тАЬрдордзреБрдореЗрд╣рд╛рдореБрд│реЗ рдЪрд┐рдШрд│рдд рдЕрд╕рд▓реЗрд▓реА рдкрд╛рдпрд╛рдЪреА рдЬрдЦрдо рд╣реЗ рдзрд╛рдиреНрдп рдЦрд╛рд▓реНрд▓реНрдпрд╛рди рдмрд░реА рдЭрд╛рд▓реА.тАЭ рдХреЛрдгрддрдВ рддрд░реА рдкрд┐рд╡рд│реНрдпрд╛ рд░рдВрдЧрд╛рдЪрдВ рдмрд╛рд░реАрдХ рдзрд╛рдиреНрдп рдорд╛рдЭреНрдпрд╛ рд╣рд╛рддрд╛рдд рджреЗрдд рдкреЗрдВрдбрд╕реЗ рдХрд╛рдХрд╛ рдорд▓рд╛ рдореНрд╣рдгрд╛рд▓реЗ.
рд╣реЗ рдирдХреНрдХреА рдХреЛрдгрддрдВ рдзрд╛рдиреНрдп рдЖрд╣реЗ, рдореА рд╡рд┐рдЪрд╛рд░рд▓рдВ.
рдпрд╛рд▓рд╛ рдорд┐рд▓реЗрдЯ, рддреГрдгрдзрд╛рдиреНрдп рдХрд┐рдВрд╡рд╛ рджреЗрд╡рдзрд╛рдиреНрдп рдЕрд╕рдВ рдореНрд╣рдгрддрд╛рдд, рдХрд╛рдХрд╛ рдореНрд╣рдгрд╛рд▓реЗ.
рдореНрд╣рдгрдЬреЗ рдирдХреНрдХреА рдХрд╛рдп рд╣реЛ?
рдЕрд╢реА рдзрд╛рдиреНрдп рдЬреА рдлрд╛рд░ рдкреВрд░реНрд╡реАрдкрд╛рд╕реВрди рдЖрдкрд▓реНрдпрд╛рдХрдбреЗ рдШреЗрддрд▓реА рдЬрд╛рддрд╛рдд, рдЬреА рдЬрдорд┐рдиреАрдЪрдВ, рдЖрдкрд▓рдВ рдЖрдгрд┐ рдПрдХреВрдг рдкрд░реНрдпрд╛рд╡рд░рдгрд╛рдЪрдВ рдЖрд░реЛрдЧреНрдп рдЪрд╛рдВрдЧрд▓реЗ рдареЗрд╡рддрд╛рдд.
рдпрд╛рдЪрд╛ рддреБрдореНрд╣рд╛рд▓рд╛ рдирдХреНрдХреА рдХрд╕рд╛ рдлрд╛рдпрджрд╛ рдЭрд╛рд▓рд╛?
рддрд╛рдВрджреВрд│ рдЖрдгрд┐ рдЬреНрд╡рд╛рд░реА рдордзреНрдпреЗ рд╕рд╛рдЦрд░реЗрдЪреЗ рдкреНрд░рдорд╛рдг рдЬрд╛рд╕реНрдд рдЕрд╕рд▓реНрдпрд╛рдиреЗ рдордзреБрдореЗрд╣ рдмрд│рд╛рд╡рдгреНрдпрд╛рдЪреА рд╢рдХреНрдпрддрд╛ рдЕрд╕рддреЗ, рдкрд░рдВрддреБ рд╣реЗ рдкрд┐рд╡рд│реНрдпрд╛ рд░рдВрдЧрд╛рдЪреЗ рдзрд╛рдиреНрдп рдореНрд╣рдгрдЬреЗрдЪ рдлреЙрдХреНрд╕рдЯреЗрд▓ рдорд┐рд▓реЗрдЯ рдХрд┐рдВрд╡рд╛ рд░рд╛рд│рдВ. рд╣реЗ рдзрд╛рдиреНрдп рдЦрд╛рд▓реНрд▓реНрдпрд╛рдиреЗ рдорд╛рдЭреНрдпрд╛ рд░рдХреНрддрд╛рддрд▓реА рд╕рд╛рдЦрд░реЗрдЪреА рдкрд╛рддрд│реА рдХрдореА рдЭрд╛рд▓реА рдЖрдгрд┐ рд╣рд│реВрд╣рд│реВ рдЗрдиреНрд╕реБрд▓рд┐рди рдШреНрдпрд╛рдпрдЪрдВ рдмрдВрдж рдЭрд╛рд▓рдВ рдЖрдгрд┐ рд╢рд┐рд╡рд╛рдп рдордзреБрдореЗрд╣рд╛рдд рд╣реЛрдгрд╛рд░реА рдЬрдЦрдо рджреЗрдЦреАрд▓ рдмрд░реА рдЭрд╛рд▓реА.
рдЕрд░реЗ рд╡рд╛! рд╣реЗ рдлрд╛рд░рдЪ рдЬрд╛рджреБрдИ рдзрд╛рдиреНрдп рдЖрд╣реЗ рдХреАтАж
рд╣реЛ. рдореНрд╣рдгреВрди рдпрд╛рд▓рд╛ рдореЕрдЬрд┐рдХрд▓ рдорд┐рд▓реЗрдЯ рдЕрд╕рдВ рджреЗрдЦреАрд▓ рдореНрд╣рдгрддрд╛рдд. рд╣реЗ рдШреЗ рдкреБрд╕реНрддрдХ рдЖрдгрд┐ рдпрд╛рддреВрди рдпрд╛рдЪреА рдорд╛рд╣рд┐рддреА рд╡рд╛рдЪ. рдкреЗрдВрдбрд╕реЗ рдХрд╛рдХрд╛рдВрдиреА рдорд▓рд╛ рдПрдХ рдкреБрд╕реНрддрдХ рджрд┐рд▓рдВ рдЖрдгрд┐ рдореА рд╡рд╛рдЪреВ рд▓рд╛рдЧрд▓реЛ.
рд╢реЗрддреАрдЪреА рд╕реБрд░реБрд╡рд╛рдд рдЭрд╛рд▓реА рдЖрдгрд┐ рд╣реЗ рдзрд╛рдиреНрдп рд╕рд░реНрд╡рдкреНрд░рдердо рдорд╛рдирд╡рд╛рдиреЗ рдЖрдкрд▓реНрдпрд╛ рдЬрд╡рд│ рдХреЗрд▓реЗ. рдЖрд╢рд┐рдпрд╛ рдЖрдгрд┐ рдЖрдлреНрд░рд┐рдХрд╛ рдЦрдВрдбрд╛рдд рд╕рд╛рдкрдбрд▓реЗрд▓реЗ рдзрд╛рдиреНрдп рд╣рд│реВрд╣рд│реВ рдЬрдЧрд╛рддреАрд▓ рдЕрд╕рдВрдЦреНрдп рд╕рдВрд╕реНрдХреГрддреА рд╕реЛрдмрдд рдирд╛рдВрджреВ рд▓рд╛рдЧрд▓реЗ. рдЗрдВрдЧреНрд░рдЬреАрдд рдпрд╛рдВрдирд╛ рдорд┐рд▓реЗрдЯ (Millet) рдореНрд╣рдгрддрд╛рдд. рдорд┐рдиреА рдореНрд╣рдгрдЬреЗрдЪ рд▓рд╣рд╛рди рдЖрдХрд╛рд░рд╛рдЪреНрдпрд╛ рдПрдХрд╛ рджрд╛рдгреНрдпрд╛рдкрд╛рд╕реВрди рдЕрд╕рдВрдЦреНрдп рджрд╛рдгреЗ рдорд┐рд│рд╡рддрд╛ рдпреЗрддрд╛рдд. рднрд╛рд░рддрд╛рддреАрд▓ рд╡реЗрдЧрд╡реЗрдЧрд│реНрдпрд╛ рдард┐рдХрд╛рдгреА рдпрд╛рдВрдирд╛ рд░рд╛рдордзрд╛рдиреНрдп, рджреЗрд╡рдзрд╛рдиреНрдпреЗ, рдЬрд╛рджреБрдИ рдзрд╛рдиреНрдп, рд╢реНрд░реАрдзрд╛рдиреНрдп рдЕрд╢реА рдирд╛рд╡реЗ рдЖрд╣реЗрдд. рдорд░рд╛рдареАрдд рдпрд╛рд▓рд╛ рднрд░рдбрдзрд╛рдиреНрдп рдореНрд╣рдгрддрд╛рдд. рдкрд░рдВрддреБ рд╣реЗ рдирд╛рд╡ рдорд┐рд▓реЗрдЯрд▓рд╛ рд╢реЛрднрдд рдирд╛рд╣реА. рд╣реА рдирд╛рд╡рдВ рдХрд╢реА рдкрдбрд▓реА рдЕрд╕рддреАрд▓ рдмрд░рдВ?
рдПрдХрджрд╛ рддрд╛рдВрджреВрд│ рдЖрдгрд┐ рдирд╛рдЪрдгреАрдЪреЗ (Finger Millet) рднрд╛рдВрдбрдг рд▓рд╛рдЧрддреЗ. рдирд╛рдЪрдгреА рдореНрд╣рдгрддреЗ рдореА рд╕рдЧрд│реНрдпрд╛рдд рдЪрд╛рдВрдЧрд▓реА. рддрд╛рдВрджреВрд│ рдореНрд╣рдгрддреЛ рдореА рдорд╣рд╛рди. рддреА рджреЛрдШреЗ рдиреНрдпрд╛рдпрд╛рд╕рд╛рдареА рдзрд░реНрдорд░рд╛рдЬрд╛рдХрдбреЗ рдЬрд╛рддрд╛рдд. рд░рд╛рдЬрд╛ рджреЛрдШрд╛рдВрдирд╛ рддреБрд░реБрдВрдЧрд╛рдд рдЯрд╛рдХрддреЛ. рдХрд╛рд╣реА рдорд╣рд┐рдиреНрдпрд╛рдВрдиреА рдЬреЗрд╡реНрд╣рд╛ рджреЛрдиреНрд╣реА рдзрд╛рдиреНрдпрд╛рдВрдирд╛ рдмрд╛рд╣реЗрд░ рдХрд╛рдврд▓рдВ рдЬрд╛рддрдВ рддреЗрд╡реНрд╣рд╛ рддрд╛рдВрджреВрд│ рдЦрд░рд╛рдм рдЭрд╛рд▓реЗрд▓рд╛ рдЕрд╕рддреЛ, рдорд╛рддреНрд░ рдирд╛рдЪрдгреА рдЖрд╣реЗ рддрд╢реАрдЪ рдЕрд╕рддреЗ. рд╣реНрдпрд╛ рдЧреЛрд╖реНрдЯреАрддреВрди рдХрд│рддрдВ рдХреА, рдирд╛рдЪрдгреА рдЬрд╛рд╕реНрдд рдХрд╛рд│ рдЯрд┐рдХрдгрд╛рд░рдВ рдзрд╛рдиреНрдп рдЖрд╣реЗ рдореНрд╣рдгрдЬреЗрдЪ рд▓реЛрдХрд╛рдВрдЪрдВ рдзрд╛рдиреНрдп рдЖрд╣реЗ. рдореНрд╣рдгреВрди рд╣реНрдпрд╛ рд╡рд░реНрдЧрд╛рддреАрд▓ рдзрд╛рдиреНрдпрд╛рдВрдирд╛ рд░рд╛рдордзрд╛рдиреНрдпреЗ рдореНрд╣рдгрддрд╛рдд. рдХрд╛рд░рдг рд░рд╛рдо рд╣рд╛ рд▓реЛрдХрд╛рдВрдЪрд╛ рд░рд╛рдЬрд╛ рд╣реЛрддрд╛. рднрд╛рд░рддрд╛рддреАрд▓ рдХрд╛рд╣реА рд░рд╛рдЬреНрдпрд╛рдВрдордзреНрдпреЗ рдорд┐рд▓реЗрдЯрд▓рд╛ рджреЗрд╡рдзрд╛рдиреНрдпреЗ рдХрд┐рдВрд╡рд╛ рд╢реНрд░реАрдзрд╛рдиреНрдпреЗ (рд╕рдореГрджреНрдзреА рджреЗрдгрд╛рд░реА) рдореНрд╣рдгрддрд╛рдд.
рдорд┐рд▓реЗрдЯреНрд╕рдмрд╛рдмрдд рджреБрд╕рд░реАрд╣реА рдЕрд╢реАрдЪ рдПрдХ рд░рдВрдЬрдХ рдЧреЛрд╖реНрдЯ рдРрдХрд╛рдпрд▓рд╛ рдорд┐рд│рддреЗ. рддреА рдЕрд╢реА -
рдПрдХрджрд╛ рдЗрдВрджреНрд░рд╛рдЪреНрдпрд╛ рдПрдХреБрд▓рддреНрдпрд╛ рдПрдХ рдореБрд▓реАрдЪрдВ рдкреГрдереНрд╡реАрд╡рд░реАрд▓ рдПрдХрд╛ рдореБрд▓рд╛рд╡рд░ рдкреНрд░реЗрдо рдЬрдбрддрдВ. рдЗрдВрджреНрд░рд╛рдиреЗ рдирдХрд╛рд░ рджреЗрдКрдирд╣реА рдореБрд▓рдЧреА рдРрдХрдд рдирд╛рд╣реА. рд╢реЗрд╡рдЯреА рдПрдХреБрд▓рддреНрдпрд╛ рдПрдХ рдореБрд▓реАрд╕рдореЛрд░ рдЗрдВрджреНрд░ рд╣рд╛рд░ рдорд╛рдирддреЛ. рдореБрд▓рдЧреА рдкреГрдереНрд╡реАрд╡рд░ рдЬрд╛рдгрд╛рд░ рдореНрд╣рдЯрд▓реНрдпрд╛рдирдВрддрд░ рдореБрд▓реАрд╕реЛрдмрдд рдХрд╛рдп рджреНрдпрд╛рдпрдЪрдВ рд╣рд╛ рдкреНрд░рд╢реНрди рддреНрдпрд╛рд▓рд╛ рдкрдбрддреЛ. рдЗрдВрджреНрд░рджреЗрд╡ рдореБрд▓реАрд╕реЛрдмрдд рд╕рд╛рдд рд╡реЗрдЧрд╡реЗрдЧрд│реА рдордбрдХреА рднрд░реВрди рджреЗрддреЛ. рддреНрдпрд╛ рдордбрдХреНрдпрд╛рдд рдЕрд╕рддрд╛рдд рднрд┐рдиреНрди рднрд┐рдиреНрди рдкреНрд░рдХрд╛рд░рдЪреА рдорд┐рд▓реЗрдЯ. рджреЗрд╡рд╛рдВрдиреА рджрд┐рд▓реЗрд▓рдВ рд╣реЗ рдзрд╛рдиреНрдп рдореНрд╣рдгреВрди рдпрд╛рдЪрдВ рдирд╛рд╡ рджреЗрд╡рдзрд╛рдиреНрдп. рдЕрдЧрджреА рдпрдЬреБрд░реНрд╡реЗрджрд╛рдордзреНрдпреЗрд╣реА рдпрд╛ рдзрд╛рдиреНрдпрд╛рдЪрд╛ рдЙрд▓реНрд▓реЗрдЦ рдЖрдврд│рддреЛ. рдпрд╛рдЪрд╛рдЪ рдЕрд░реНрде рднрд╛рд░рддреАрдп рдХрд╛рд╕реНрдпрдпреБрдЧрд╛рдкрд╛рд╕реВрди рдорд┐рд▓реЗрдЯ рдЦрд╛рд▓реНрд▓рдВ рдЬрд╛рддрдВ. (рдЗ.рд╕.рдкреВрд░реНрд╡ рекрелрежреж). рднрд╛рд░рддрд╛рд╡реНрдпрддрд┐рд░рд┐рдХреНрдд рдЖрдлреНрд░рд┐рдХрд╛, рдЪреАрди, рдЬрдкрд╛рди, рдХреЛрд░рд┐рдпрд╛ рдЖрджреА рджреЗрд╢рд╛рдВрдордзреНрдпреЗ рдлрд╛рд░ рдкреВрд░реНрд╡реА рдкрд╛рд╕реВрди рдорд┐рд▓реЗрдЯ рдЦрд╛рд▓реНрд▓реЗ рдЬрд╛рдд рдЕрд╕рд▓реНрдпрд╛рдЪреЗ рдкреБрд░рд╛рд╡реЗ рдЖрдврд│рддрд╛рдд. рдереЛрдбрдХреНрдпрд╛рдд рдХрд╛рдп рддрд░ рдЖрдкрд▓реЗ рдкреВрд░реНрд╡рдЬрд╣реА рдорд┐рд▓реЗрдЯ рдЦрд╛рдд рд╣реЛрддреЗ.
рдорд┐рд▓реЗрдЯрдордзреНрдпреЗ рдкреНрд░рдореБрдЦ, рдореЛрдареЗ рдорд┐рд▓реЗрдЯ рд╡ рдзрд╛рдХрдЯреЗ рдорд┐рд▓реЗрдЯ рдЕрд╢реА рд╡рд░реНрдЧрд╡рд╛рд░реА рдХрд░рддрд╛рдд. рдореЛрдареЗ рдорд┐рд▓реЗрдЯрдореНрд╣рдгрдЬреЗ рдЬреНрд╡рд╛рд░реА (Sorghum), рдмрд╛рдЬрд░реА (pearl millet) рд╣реЗ рддрд░ рдзрд╛рдХрдЯреЗ рдорд┐рд▓реЗрдЯ рдореНрд╣рдгрдЬреЗ рдирд╛рдЪрдгреА(finger millet), рд╡рд░рдИ(barnyard millet), рд░рд╛рд│рд╛(foxtail millet), рд╕рд╛рд╡рд╛ (little millet), рдХреЛрджреЛ (kodo millet), рдмреНрд░рд╛рдКрди рдЯреЙрдк рдорд┐рд▓реЗрдЯ, рдкреНрд░реЛрд╕реЛ рдорд┐рд▓реЗрдЯ рдЕрд╢реА рдПрдХреВрдг рдирдК рдорд┐рд▓реЗрдЯ рдЖрд╣реЗрдд.
рдпрд╛ рд╡реНрдпрддрд┐рд░рд┐рдХреНрдд рд╕рдХрд╛рд░рд╛рддреНрдордХ рдорд┐рд▓реЗрдЯ рдореНрд╣рдгрдЬреЗрдЪ рдЕрд╢реА рдзрд╛рдиреНрдп рдЬреА рдЖрдкрд▓реНрдпрд╛рд▓рд╛ рдЖрдЬрд╛рд░рд╛рдд рдЧреБрдгрдХрд╛рд░реА рдард░рддреАрд▓. рдпрд╛рдд рд╡рд░рдИ(barnyard millet), рд░рд╛рд│рд╛(foxtail millet), рд╕рд╛рд╡рд╛ (little millet), рдХреЛрджреЛ (kodo millet), рдмреНрд░рд╛рдКрди рдЯреЙрдк рдорд┐рд▓реЗрдЯ. рджреБрд╕рд░рд╛ рдкреНрд░рдХрд╛рд░ рддрдЯрд╕реНрде рдзрд╛рдиреНрдп рдЕрд╢реА рдзрд╛рдиреНрдп рдЬреНрдпрд╛рдореБрд│реЗ рдЖрдкрд▓реЗ рдирд┐рд░реЛрдЧреА рд╢рд░реАрд░ рдирд┐рд░реЛрдЧреА рд░рд╛рд╣рдгреНрдпрд╛рд╕ рдорджрдд рд╣реЛрдИрд▓ рдпрд╛рдд рдЬреНрд╡рд╛рд░реА, рдирд╛рдЪрдгреА, рдмрд╛рдЬрд░реА рдЕрд╢реА рдзрд╛рдиреНрдп рдпреЗрддрд╛рдд. рднрд╛рд░рддреАрдп рдХрджрд╛рдиреНрди (рдорд┐рд▓реЗрдЯ) рдЕрдиреБрд╕рдВрдзрд╛рди рд╕рдВрд╕реНрдерд╛ (Indian Institute of Millets Research) рд╣реИрджрд░рд╛рдмрд╛рдж рдордзреНрдпреЗ рдХрд╛рд░реНрдпрд░рдд рдЖрд╣реЗ. реирежреирей рд╣реЗ рд╡рд░реНрд╖ рдЬрд╛рдЧрддрд┐рдХ рдорд┐рд▓реЗрдЯ рд╡рд░реНрд╖ рдЖрд╣реЗ. Odisha Millets Mission рдЕрдВрддрд░реНрдЧрдд рдУрдбреАрд╕рд╛ рд╕рд░рдХрд╛рд░ рд╢рд┐рдзрд╛рдкрддреНрд░рд┐рдХреЗрд╡рд░ (Ration Card) рдирд╛рдЪрдгреАрдЪреЗ рд╡рд╛рдЯрдк рдХрд░рддреЗ.
рджрдХреНрд╖рд┐рдг рднрд╛рд░рддрд╛рддреАрд▓ рдбреЙ. рдЦрд╛рджрд░ рд╡рд▓реА рдпрд╛рдВрдирд╛ рдорд┐рд▓реЗрдЯ рдореЕрди рдСрдл рдЗрдВрдбрд┐рдпрд╛ рдЕрд╕рдВ рдореНрд╣рдгрддрд╛рдд. рддреНрдпрд╛рдВрдиреА рд╢рд╛рд╕реНрддреНрд░рд╢реБрджреНрдз рдкрджреНрдзрддреАрдиреЗ рдЕрднреНрдпрд╛рд╕ рдХрд░реВрди рдорд┐рд▓реЗрдЯ рд╕рдВрджрд░реНрднрд╛рдд рдореЛрдареНрдпрд╛ рдкреНрд░рдорд╛рдгрд╛рдд рдЬрдирдЬрд╛рдЧреГрддреА рдХреЗрд▓реА рдЖрд╣реЗ.
рдЬрдЧрд╛рдЪреА рд╡рд╛рдврддреА рд▓реЛрдХрд╕рдВрдЦреНрдпрд╛, рдкрд░реНрдпрд╛рд╡рд░рдгрд╛рдЪреЗ рд╣реЛрдд рдЕрд╕рд▓реЗрд▓реЗ рдиреБрдХрд╕рд╛рди, рдмрджрд▓рддреЗ рд╡рд╛рддрд╛рд╡рд░рдг, рд╢реЗрддреА рд╕рдорд╕реНрдпрд╛, рдЖрд░реЛрдЧреНрдпрд╛рдЪреНрдпрд╛ рд╕рдорд╕реНрдпрд╛ рдпрд╛ рд╕рдЧрд│реНрдпрд╛рдХрдбреЗ рдЙрддреНрддрд░ рдореНрд╣рдгреВрди рдорд┐рд▓реЗрдЯрдХрдбреЗ рдкрд╛рд╣рд┐рд▓рдВ рдЬрд╛рддрдВ. рддрд░ рдпрд╛ рдорд┐рд▓реЗрдЯрдордзреВрди рд╢рд░реАрд░рд╛рд▓рд╛ рдХрд╛рдп рдорд┐рд│рддрдВ, рдорд┐рд▓реЗрдЯ рдХрд╛ рдЦрд╛рд╡рдВ рд╣реЗ рд╕рдЧрд│рдВ рдкрд╛рд╣реВ рдкреБрдврдЪреНрдпрд╛ рдХрд╛рд╣реА рднрд╛рдЧрд╛рдВрдордзреНрдпреЗ.
#рдирд╡реАрдЙрдореЗрдж #рдорд┐рд▓реЗрдЯреНрд╕ #рдорд┐рд▓реЗрдЯрд╡рд░реНрд╖2023