01/02/2019
Kadınların İşgücüne katılması
Birinci Dünya Savaşı, Çağlar Keyder'in saptadığı gibi Türkiye için 1923'te sona erdi (Keyder 1 995: 101 ). Savaş yıllarında, kadınların yoğun biçimde işgücüne katılımı önemli bir toplumsal gelişmeye yol açtı. Kadınların savaş nedeniyle, cephedeki erkeklerin yerine "çalışma sahasına atılması" cinsiyetçi toplumsal yapıyı kadınlar lehine değiştirdi. Bu olgu verilerle de saptandı. Tanin gazetesinin lO Eylül (1917) nüshasındaki başmakale, "kadınların deva'ir-i resmiyyeye [resmi da idarelere] ve ticaret-hanelere, birtakım •umumi hizmetlere girmeleri ha sebiyle bugün a•kal [en az] 1000 kadar kadının çalışmakta olduğunu ve bunların yalnız müstehlik [tüketici] olmaktan kurtulduklarını ve bu suretle 1000 ailenin emr-i idaresinde kolaylıklar meydana geldiğini" açıklıyordu. İktisat ve ticaret muallimi Zühtü Bey verdiği konferansta İstanbul'da "umfir-i iktisadiyyeye [iktisadi işlere] iştirak eden" 30.000 kadının bulunduğunu belirtti. Savaştan önce 60.000 olan dul sayısının savaş sonrasında sonra 800.000' e ulaştığı tahmin ediliyordu. Bu dönüşümün temelleri, savaşın yarattığı iktisadi koşullara ve ll. Meşrutiyet/ 1908'den sonra kadınların, farklı yapılar içinde olsa da, güçlü talepleriyle kadın haklarını ve feminizmi toplumun gündemine getirmesine dayanıyordu.