14/11/2021
// Tại sao các công ty lại coi trọng chuyện bằng cấp khi tuyển dụng những sinh viên mới tốt nghiệp? //
Theo liên đoàn các tổ chức kinh tế (Liên đoàn doanh thương Nhật Bản), yếu tố mà các doanh nghiệp Nhật Bản coi trọng khi tuyển dụng sinh viên mới ra trường là khả năng giao tiếp và tính chủ động của ứng viên, chiếm tỷ lệ áp đảo với con số lần lượt là 82,4% và 64,3%. Trong khi đó, yếu tố có tỷ lệ thấp nhất là kinh nghiệm du học (0,5%), tiếp đến là yếu tố sơ yếu lý lịch – thành tích học tập (4,4%), năng lực ngoại ngữ (6,2%) và yếu tố kiến thức thông thường (6,5%).
Thật không thể tin được, các yếu tố có tỷ lệ thấp nhất lại toàn là những thứ có thể trang bị cho bản thân khi còn ngồi trên ghế nhà trường. Vì đây là bản khảo sát của Liên đoàn doanh thương Nhật Bản nên nó chỉ giới hạn trong khuôn khổ các doanh nghiệp lớn của Nhật Bản.
Nói như vậy không đồng nghĩa với việc các doanh nghiệp thực sự phớt lờ đi trình độ học vấn của ứng viên. Thực ra, những trường đại học được các doanh nghiệp lớn chủ động gửi thông tin tuyển dụng đến đều là những trường đại học nổi tiếng như Đại học Tokyo, Đại học Waseda, Đại học Keiou, Đại học Sophia. Mặc dù nói không coi trọng chuyện bằng cấp khi tuyển dụng sinh viên mới tốt nghiệp, đến cuối cùng họ vẫn tiến hành hoạt động tuyển dụng dựa trên tiêu chí chú trọng bằng cấp.
Vì các doanh nghiệp cho rằng: “Dù bạn có bằng cấp cao hay thấp, nếu có thể hoàn thành công việc thì bạn sẽ trúng tuyển. Ngược lại, người không thể hoàn thành công việc, cho dù có bằng cấp gì đi chăng nữa thì cũng sẽ không được chọn. Tuy nhiên, xác suất để một người có bằng cấp cao không trúng tuyển là rất thấp. Theo số liệu thống kê thì người có bằng cấp vượt trội sẽ có thể hoàn thành công việc một cách hiệu quả hơn.”
Khi các doanh nghiệp lớn tiến hành tuyển dụng sinh viên mới tốt nghiệp, mục đích chính là mong muốn tìm ra những người ưu tú cho vị trí quản lý, trong tương lai có thể trở thành các cán bộ kinh doanh.
Tầng lớp những người giữ chức vụ quản lý buộc phải có năng lực tư duy trừu tượng bên phải, chẳng hạn như năng lực quản lý hay lên kế hoạch,... Và những người có bằng cấp cao có thể được đảm bảo trong lĩnh vực đó.
Tuy nhiên, những nhân viên mới được tuyển dụng thường phải bắt đầu bằng những công việc sử dụng hướng bên trái mang tính cụ thể (thuộc năng lực tư duy bên trái). Nếu vậy thì mọi chuyện sẽ ra sao khi những tư duy từ trước đến nay luôn theo hướng trừu tượng đột nhiên bị yêu cầu chuyển thành hướng cụ thể? Rất nhiều sinh viên có bằng cấp cao nhưng không thể làm việc, hay nói cách khác là họ không thể đáp ứng được với sự thay đổi trong tư duy.
Nếu xét trên phương diện năng lực làm việc thì thật sự là giữa bằng cấp và tính chất công việc không liên quan đến nhau. Những người có bằng cấp cao lại thường không thể áp dụng lối tư duy của thế giới bên trái (tư duy cụ thể) cũng như không thể làm những công việc liên quan đến nó.
Thế nhưng, khi bước vào giai đoạn cân nhắc xem sẽ bổ nhiệm ai giữ chức vụ quản lý, chịu trách nhiệm các công việc mang tính trừu tượng, thì những người có bằng cấp cao vốn đã quen với lối tư duy đó lại trở thành những ứng viên có thể làm được việc. Cái này mới đúng là bản chất thật của sự khó hiểu mang tên “Mặc dù bằng cấp không liên quan đến nội dung công việc nhưng lại là một yếu tố rất quan trọng”.
Việc học tập trên ghế nhà trường dường như không liên quan đến đối tượng được chọn làm nhân viên (thuộc về phần bên trái), nhưng khi chọn đối tượng để đảm nhiệm chức vụ quản lý (thuộc về phần bên phải) thì năng lực trừu tượng hóa đã được trau dồi tại trường đại học sẽ có cơ hội phát huy.
Chỉ có điều, nếu đúng như thế thì quả nhiên, giữa học lực, bằng cấp và công việc sẽ không tồn tại bất kỳ một mối liên quan nào. Việc bạn có thể tư duy bằng mức độ trừu tượng phù hợp với công việc của bạn hay không mới là điều quan trọng. Kể cả bạn là người cho đến giờ phút này vẫn gặp khó khăn trong việc thay đổi bằng cấp, bạn vẫn có thể ngay lập tức thay đổi cách tư duy của mình.
Với những phương pháp rèn luyện tư duy giữa thế giới bên trái và bên phải được nhắc đến trong cuốn "Thông minh không do bẩm sinh", bạn hoàn toàn có thể hoàn thành tốt các công việc liên quan đến tính cụ thể, đồng thời vẫn có cho mình khả năng phân tích, đưa ra chiến lược mang tính trừu tượng để có cơ hội được đề cử lên những vị trí quản lý sau này.