28/05/2023
Giới thiệu mận hậu vườn: MẬN LÃO ĐỦ VỊ!
Sự đa tầng tán của khu vườn rừng này thật may mắn là được để lại từ thời cha ông, cho nên Mình được hưởng và duy trì, gìn giữ khu vườn rừng này.
Thuận Châu - Sơn La.
MẬU HẬU là một trong những cây được ba mẹ mình trồng từ những ngày đầu có vườn, ước cũng hơn 20 năm giống như mơ, cà phê... Mận là loài cây dễ tính vì gần như chẳng có sâu bệnh , không đòi hỏi kỹ thuật chăm sóc phức tạp và rất hợp với khí hậu vùng cao như Mộc Châu hoặc ở vùng Thuận Châu như tại đây
Hai năm trở lại đây nhà có đào một cái hố rộng cách gốc hơn 1m xíu chừng 0,8m x 0,8m và sâu chừng 0,5m rồi cho một thùng phân chuồng (bò +trâu, không dùng phân lợn, gà) rồi gom cỏ, cành lá khô ủ cùng, đợi mưa và căn thời vụ thì gieo hạt bí đỏ giống thuần xuống. Khi bí lớn đòi leo giàn thì lúc đó mận cũng vừa thu xong. Cái hố đó vừa cho mận thêm chút thức ăn, vừa tiện cho việc trồng bí ( thế là một công đôi việc).
Tiện nữa là tụi mình không cần phải làm giàn cho bí, mà khi bí thu hoạch xong xuôi thì vẫn rảnh rang cho mận đón mưa xuân, đón nắng xuân để b**g hoa rồi đâm chồi.
Đất vườn được nuôi dưỡng hàng ngày bằng cách năm một lần bón chút phân chuồng (phân bò và trâu). Cây vườn nhiều, có cây được chút phân, có cây bỏ lơ vài năm cho bạn ý tự dưỡng vì sức người có hạn, mà tài khoản thì lúc nào cũng dư 50 000 vnđ lẻ mấy ngàn.
Tụi mình cắt cỏ tấp ủ để làm phân trên bề mặt, trên đồi dễ trôi hoa màu, khó giữ nước thì trồng cỏ lạc…Khắp vườn thì xen cây chuối, dễ sống, nhàn, không chăm sóc gì, dùng được từ chân lên đến ngọn, quả.
Nói chung để dưỡng đất một cách tốt nhất thì sau nhiêu năm làm vườn, mình thấy thích sản phẩm hữu cơ. Nhưng nếu hữu cơ mà độc canh thì rất khó làm, tốn quá nhiều công chăm, gốc cây nào cũng đòi bón mấy thùng phân chuồng hay phân vi sinh, phân sinh học gì đó cũng nhọc lắm.
Vậy nên dưỡng đất mấu chốt nằm ở đa dạng cây trồng, đa dạng sinh thái cho khu vườn, mình càng động nhiều mệt mình mà cây không cần. Nhưng ở sâu trong đó, người làm vườn không đặt nặng ham muốn thu nhập cao, tính toán lỗ lãi… Chữ “ buông” thực sự rèn năm này qua năm khác, chưa “ bỏ” hết được nhưng cũng dần dần. Kiểu như tụi mình gieo cả luống cà rốt vào vụ đông, ăn được mấy củ nhỏ xíu vào mùa xuân và chỉ để bây giờ mùa hè ngắm 1 cây cà rốt nở b**g hoa ( lần đầu tiên tớ được nhìn hoa cà rốt ngoài đời thực).
Vườn mình không hướng tới mô hình vườn hữu cơ mà là vườn rừng nhỏ. Cây trồng đa dạng, tùm lum. Nên cũng hơi băn khoăn là vị của mận trên đồi hơi khác mận dưới lũng, mận cạnh cây bơ, mận cạnh bụi chuối, mận cạnh cây xoan, mận giữa rạch chè, mận pha hương thiên lý… Vị mận ngon, dở …có hết trong vườn.
Vườn nói dài dài vì bạn ăn, đặc biệt những bạn quan tâm đến mận sạch, mận hữu cơ… cũng cần có cách ăn đúng để nông nghiệp nói chung mới có thể dần trở lại con đường xưa.
Chỗ trên đỉnh đồi là đất hàng xóm cũng rẫy sạch cỏ để trồng chè và cà phê mà trước đó nó là cả vạt cây bụi xen cây ghỗ. Sự sụt giảm nguồn nước ngầm đang diễn ra rất nhanh ngay tại đây. Nhiều năm trước nước mó ( mạch nước ngầm đẩy phùn lên hẳn trên mặt đất) dùng quanh năm nhưng hiện tại nó đã cạn khô.
Mình trồng khá nhiều cây ghỗ ở phía đồi trên ao để hạn chế tình trạng thiếu nước. Mực nước ao nhà mình 2 năm nay cho dù vào vụ mưa nhưng không trở lại mức nước cũ trước đó. Năm nay vào vụ khô, may mắn là nước ao không cạn hết đủ để cá sống. Nhưng chắc chắn những năm tới nó sẽ rất khó để duy trì điều này.
Vườn Lão Đủ Vị
🌳🌳🌳🌳🌳🌳🌳🌳
